A76257:775
Yr ymarfer o dduwioldeb in cyfarwyddo dŷn i rodio fall y rhyngo ef Fodd Duw. Yr hwn life â osodwyd allan in saeson-sec o wraith y gwir barchedig dâd Lewis Escomb Bangor, ac a gyfieithwyd in gamber-aec o waith Row. Vaughan o gaergai o sîr feirion wr bonheddig.Yr ymarfer o dduvvioldeb yn cyfarvvyddo dŷn i rodio fal y rhyngo ef Fodd Duw. Yr hwn lyfe â osodwyd allan yn saeson-sec o wraith y gwir barchedig dâd Lewis Escomb Bangor, ac a gyfieithwyd yn gamber-aec o waith Row. Vaughan o gaergai o sîr feirion wr bonheddig.
Printiedig in Llundain : gan Tho. Dawks, 1675Printiedig yn Llundain : gan Tho. Dawks, 1675
Modern spelling is a reading aid: the words are the author’s, only the spelling is modernized. Original shows the page as printed, with the transcription marks.
In ail, wrth gyssegru y dyddiau gwylion hynny i anrhydedd creaduriaid, yr hyn sydd gymmaint a'i gwneuthur hwy in dduwiau sancteiddiol.
Yn ail, wrth gyssegru y dyddiau gwylion hynny i anrhydedd creaduriaid, yr hyn sydd gymmaint a'i gwneuthur hwy yn dduwiau sancteiddiol.
In drydydd, gan rhwymo wrth y dyddiau hynny addoliad Duw, gweddiau, ympryd, a haeddegaeth.
Yn drydydd, gan rhwymo wrth y dyddiau hynny addoliad Duw, gweddiau, ympryd, a haeddegaeth.
In bedwerydd wrth ofyn ar y dyddiau hynny o ddychymygiad dŷn, fesur mwy o barch, a sancteiddrwydd, nac ar did yr Arglwydd, yr hwn a orchymynnodd Duw: yr hyn beth sydd o un essaith a pherchi Ang-hrist o flaen Christ. Ein Heglwys ni a ddiddymmodd ac a rod heibio in gyfiawn holl ddelw-addolaidd ac ofergoelaidd wyliau: ac y mae hi in unig in cadw ychydig ddyddiau Gwylion, er anrhydedd i Dduw ei hun, ac o ran esmwythder i wasanaethyddion. Deut. 5.14. Er bod defod er is her amser, in ein trechu ni i arfer yr hên henwau er mwyn dosparth dinasol: megis yr arferodd St. Luc o enwau halogedig Castor a Phollux. Act. 28.11. a'r Christianogion o Ffortunatus, 1 Cor. 16.17. Mercurius, Rhuf. 16.14. a'r Juddewon o did Mordicheus 2 Macab. 15.37.
Yn bedwerydd wrth ofyn ar y dyddiau hynny o ddychymygiad dŷn, fesur mwy o barch, a sancteiddrwydd, nac ar ddydd yr Arglwydd, yr hwn a orchymynnodd Duw: yr hyn beth sydd o un essaith a pherchi Ang-hrist o flaen Crist. Ein Heglwys ni a ddiddymmodd ac a rodd heibio yn gyfiawn holl ddelw-addolaidd ac ofergoelaidd wyliau: ac y mae hi yn unig yn cadw ychydig ddyddiau Gwylion, er anrhydedd i Dduw ei hun, ac o ran esmwythder i wasanaethyddion. Deut. 5.14. Er bod defod er ys hir amser, yn ein trechu ni i arfer yr hên henwau er mwyn dosparth dinasol: megis yr arferodd St. Luc o enwau halogedig Castor a Phollux. Act. 28.11. a'r Christianogion o Ffortunatus, 1 Cor. 16.17. Mercurius, Rhuf. 16.14. a'r Juddewon o ddydd Mordicheus 2 Macab. 15.37.
10. In ddiwaethaf, esamplau o farnedigaethau Duw ar drawseddwyr y Sabbath, â allay in ollawl selio, a dwyn ar deal i'r rhai sydd a'i calonnau heb galedu, mor greulon y mae yr holl Alluog Dduw in digio wrth yr rhai a halogant did yr Arglwydd in ewyllyslawn.
10. Yn ddiwaethaf, esamplau o farnedigaethau Duw ar drawseddwyr y Sabbath, â allai yn ollawl selio, a dwyn ar ddeall i'r rhai sydd a'i calonnau heb galedu, mor greulon y mae yr holl Alluog Dduw yn digio wrth yr rhai a halogant ddydd yr Arglwydd yn ewyllyslawn.
Yr Arglwydd (yr hwn sydd ford arall in Dduw 'r drugaredd) a orchymynnodd labyddio i farwolaeth yr hwn (o'i feddwl rhyfygus) oedd in cynnutta ar y did Sabbath, Num. 5.32. Nid oedd y weithred and bechan, gwir; and yr oedd ei bechod in fwy, am iddo (ar achos cyn lleied) ryfygu torri y fàth orchymmyn tramawr.
Yr Arglwydd (yr hwn sydd ffordd arall yn Dduw 'r drugaredd) a orchymynnodd labyddio i farwolaeth yr hwn (o'i feddwl rhyfygus) oedd yn cynnutta ar y dydd Sabbath, Num. 5.32. Nid oedd y weithred ond bechan, gwir; ond yr oedd ei bechod yn fwy, am iddo (ar achos cyn lleied) ryfygu torri y fàth orchymmyn tramawr.
Nicaenor am iddo rysygu ymladd in erbyn yr Juddewon ar y did Sabbath, a laddwyd ei hun a 35000 o'i wyr.
Nicaenor am iddo rysygu ymladd yn erbyn yr Juddewon ar y dydd Sabbath, a laddwyd ei hun a 35000 o'i wyr.
Llafurwr wrth falu ei ŷd ar did yr Arglwydd, a gafas ei flawd wedi ei losci in ulw.
Llafurwr wrth falu ei ŷd ar ddydd yr Arglwydd, a gafas ei flawd wedi ei losci yn vlw.
Un arall in dwyn ei ŷd ar y did hwn, a gafas ei yscubor a'r holl ŷd oedd ynddi wedi ei llosci gan dân o'r nefoedd, y nosson nessaf ar ol hynny. Desp. de tempore sermo. 117. Thom. cantipra lib. 2.
Un arall yn dwyn ei ŷd ar y dydd hwn, a gafas ei yscubor a'r holl ŷd oedd ynddi wedi ei llosci gan dân o'r nefoedd, y nosson nessaf ar ol hynny. Desp. de tempore sermo. 117. Thom. cantipra lib. 2.
Hefyd rhyw wr ardderchawg, yr hwn oedd arferol ag halogi y Sabbath wrth helwriaeth, a gafas fab o'i wraig ac iddo ben in debyg i ben ci, ac â chlustiau á gweflau, in udo fell bytheiad.
Hefyd rhyw wr ardderchawg, yr hwn oedd arferol ag halogi y Sabbath wrth helwriaeth, a gafas fab o'i wraig ac iddo ben yn debyg i ben ci, ac â chlustiau á gweflau, yn udo fel bytheiad.
Gwraig chwannog i'r bid; in nyddu llîn in Cingstat in Ffraingc, oedran Christ 1559, wrth arfer gyd a'i morwynion o weithio ei chylfyddyd ar did yr Arglwydd, fe a ymddanghosodd megis tân iddynt in ennyn in y llin, eithr heb wneuthur dim niweid: yr ail Sabbath ei llin a gymmerodd dân, and fe a'i diffoddwyd in hawdd: eithr a hi heb gymmeryd rhybudd er hyn, y trydydd Sabbath ei cymmerodd dân drachefn, ac a loscodd y tŷ, ac a ddeifiodd y wraig chwannog a dau o'i phlant, fell y buont feirw drannoeth: eithr trwy drugaredd yr Arglwydd, un plentyn a achubwyd in ei grŷd ac a dynnwyd allan o'r tan heb losci.
Gwraig chwannog i'r byd; yn nyddu llîn yn Cingstat yn Ffraingc, oedran Crist 1559, wrth arfer gyd a'i morwynion o weithio ei chylfyddyd ar ddydd yr Arglwydd, fe a ymddanghosodd megis tân iddynt yn ennyn yn y llin, eithr heb wneuthur dim niweid: yr ail Sabboth ei llin a gymmerodd dân, ond fe a'i diffoddwyd yn hawdd: eithr a hi heb gymmeryd rhybudd er hyn, y trydydd Sabboth ei cymmerodd dân drachefn, ac a loscodd y tŷ, ac a ddeifiodd y wraig chwannog a dau o'i phlant, fel y buont feirw drannoeth: eithr trwy drugaredd yr Arglwydd, vn plentyn a achubwyd yn ei grŷd ac a dynnwyd allan o'r tan heb losci.
Ar y 13 o Jonawr, oedran yr Arglwydd 1582, ar did yr Arglwydd ym Mharis Garden in llundain, yr yscaffaldiau a gwympodd dan y bobl, wrth ymarthlygu ⟨p. 225⟩a'r Arth, fell eu lladdwyd with in ddisymmwth, ac aneirif a friwyd ac a anafwyd. Rhybudd i'r cŷfriw ray, a fyddo 'n cymmeryd mwy difyrrwch ar did yr Arglwydd, o fod mewn chwaryddfau, in gweled digrifwch cnawdol, na bod in yr Eglwys in gwasanaethu Duw ag ysprydol weithredoedd Duwioldeb.
Ar y 13 o Jonawr, oedran yr Arglwydd 1582, ar ddydd yr Arglwydd ym Mharis Garden yn llundain, yr yscaffaldiau a gwympodd dan y bobl, wrth ymarthlygu ⟨p. 225⟩a'r Arth, fel eu lladdwyd wyth yn ddisymmwth, ac aneirif a friwyd ac a anafwyd. Rhybudd i'r cŷfriw rai, a fyddo 'n cymmeryd mwy difyrrwch ar ddydd yr Arglwydd, o fod mewn chwaryddfau, yn gweled digrifwch cnawdol, na bod yn yr Eglwys yn gwasanaethu Duw ag ysprydol weithredoedd Duwioldeb.
Lawyer o esamplau ofnadwy o farnedigaethau Duw o waith tân, in ein dyddiau ni, a ddigwyddodd i lawyer o drefi lle 'r ydoedd halogedigaeth did yr Arglwydd in cael ei groesawn.
Llawer o esamplau ofnadwy o farnedigaethau Duw o waith tân, yn ein dyddiau ni, a ddigwyddodd i lawer o drefi lle 'r ydoedd halogedigaeth dydd yr Arglwydd yn cael ei groesawn.
Stratfford ar Avon a ddifawyd gan mwyaf, ddwywaith gan dân; bob gwaith ar did yr Arglwydd, self ar y nail sul, fell pettau heddyw, ac ar gyfein ir undid, ym mhen y flwyddyn drachefn; in bennaf am halogi did yr Arglwydd, a diystyru ei Air yngenau ei weinidogion ffyddlon.
Stratfford ar Avon a ddifawyd gan mwyaf, ddwywaith gan dân; bob gwaith ar ddydd yr Arglwydd, sef ar y naill sul, fel pettau heddyw, ac ar gyfein ir vn dydd, ym mhen y flwyddyn drachefn; yn bennaf am halogi dydd yr Arglwydd, a diystyru ei Air yngenau ei weinidogion ffyddlon.
Teverton tref in Defonsir (coffadwriaeth yr hon a bair im calon wylo o dosturi) oedd in cael ei rhybuddio in fynych gan ei Bigail bucheddol, y danfonai Dduw ryw dialled trwm arni, am ffieiddfudr halogi did yr Arglwydd, yr hyn a ddigwyddai in bendant o achos bod ei marchnad ar y did oedd in canlyn. Cyn pen her o amser ar ol ei farwolaeth ef, ar y trydydd did o Ebrill, in oedran yr Arglwydd 1598 y darfu i Dduw (mewn lay na hanner awr) ddifa â thân disymmwth dychrynadwy yr holl dref, and yr Eglwys, y Dadleudy, a'r Elusendai, neu ychydig o anneddau tlodion. lle gallasai ddŷn welled pedwarcant o day cyfanneddol ar unwaith in llosci, a mwy na dêg a deugain o ddynion wedi i'r flam eu difa. Ac yr awrhon eilwaith gwedi rhoi y llyfr hwnallan gyntaf, ar y pumed did o fîs Awst, 1612. (pedair blynedd ar ddêg ar ôl y waith gyntaf) yr enynnodd tân in yr holl dref eilwaith, ⟨p. 226⟩ac ei difawyd, oddiethr dêg ar hugain o day rhai tlodion, yr yscol, a'r elusendai. Y maent hwy in waeth na deillion, y rhai ni chanfyddant fod bŷs Duw in hyn o beth. Canniadhaed Duw iddynt ei râs y pride yr adeiladont hi nessaf, i newid ei did marchnad, ac i symmud pob achosion o halogi did yr Arglwydd. Cofied trefi eraill dŵr Silo: Luc. •3.4. a chymmeront rybudd wrth welled cospedigaeth eu cymmydogion. Ofnont fygythiau Duw, Jer. 17.27. a chocliont brophwydi Duw os mynnant lwyddo. 1 Chro. 20.20. lawyer o esamplau eraill o sarnedigaethau Duw, a ellir eu hadrodd, eithr onid yw hyn in ddigon, i ddychrynu dy gallon rhag halogi in ewyllyscar did yr Arglwydd, dos rhagot in dy halogedigaeth, fe a allay ei gwnaiff yr Arglwydd dydi in ensampl nessaf, i ddyscu eraill i gadw y Sabbath in well.
Teverton tref yn Defonsir (coffadwriaeth yr hon a bair im calon wylo o dosturi) oedd yn cael ei rhybuddio yn fynych gan ei Bigail bucheddol, y danfonai Dduw ryw ddialedd trwm arni, am ffieiddfudr halogi dydd yr Arglwydd, yr hyn a ddigwyddai yn bendant o achos bod ei marchnad ar y dydd oedd yn canlyn. Cyn pen hir o amser ar ol ei farwolaeth ef, ar y trydydd dydd o Ebrill, yn oedran yr Arglwydd 1598 y darfu i Dduw (mewn llai na hanner awr) ddifa â thân disymmwth dychrynadwy yr holl dref, ond yr Eglwys, y Dadleudy, a'r Elusendai, neu ychydig o anneddau tlodion. lle gallasai ddŷn weled pedwarcant o dai cyfanneddol ar vnwaith yn llosci, a mwy na dêg a deugain o ddynion wedi i'r flam eu difa. Ac yr awrhon eilwaith gwedi rhoi y llyfr hwnallan gyntaf, ar y pumed dydd o fîs Awst, 1612. (pedair blynedd ar ddêg ar ôl y waith gyntaf) yr enynnodd tân yn yr holl dref eilwaith,
Y mae ef in cospi rhai in y bywyd hwn, i ddangos y rhydd ef ei dialled in y did diweddaf ar yr holl ray a drawseddo ei Sabbath in ewyllyslawn.
Y mae ef yn cospi rhai yn y bywyd hwn, i ddangos y rhydd ef ei ddialedd yn y dydd diweddaf ar yr holl rai a drawseddo ei Sabboth yn ewyllyslawn.
Fell hyn y dangosasom in eglur, fod gorchymmyn y Sabbath in ddefodol, a bod ei newid ef, o'r seithfed did i'r did cyntaf o'r wythnos, wedi ei osod trwy awdurdod Christ a'i Apostolion. Eithr fell wrth gyhoeddi 'r gyfrairh, y cyssylltwyd amryw Ceremoniau perthynol i'r Juddewon in neilltuol, i berry i'r bobl hyny fod in fwy gofalus i gyflawni 'r gyfraith: megis wrth y gorchymmyn cyntaf, eu gwarediad o'r Aipht, in arwyddocau eu gwarediad hwy o uffern: at y pumed gorchymmyn, hŷd y dyddiau In Ghanaan, in argoel o fywyd tragwyddol in y nefoedd: at y chweched gorchymmyn, dirwest oddiwrth waed, a phethau a dagwyd: in arwyddo gafal i ymgadw oddiwrth bob math ar lofruddiaeth: ac at y gyfraith ei gyd, Ceremoni y lâs o femrwn, Num. 15.38. iw ⟨p. 227⟩rhoi i feddwl ymgadw o fewn ymylau 'r gyfraith. Felly un agwedd at y pedwerydd gorchymmyn y chwanegwyd rhai Ceremoniau a berthynent i'r Juddewon in briodol, ac nid i bobl era••l: megis in gyntaf, y ddau offrwm gorchymynnedig iddynt ar y Sabbath, Num. 28.9, 10. i ddangos fell y mynnai Dduw ei wasanaethu â mwy anrhydedd ar y Sabbath, nac ar ddyddiau 'r wythnos: in ail, y gorchymmyn caeth na chynnevid tân ar y did Sabbath, na thrwfid bwyd, Exod. 35.2, 3. ac 16.23. ac na wneid neb ryw lafur corphorol, y daubeth i ddwyn ar gof iddynt eu gwaredigaeth o'r ffwrn dân, a'i caethiwed in yr Aipht, trwy arweiniad Moses ar y did hwnnw: a hefyd i arwyddocau iddynt ymwared tragywyddol eu heneidiau o dân uffern trwy farwolaeth Christ. In drydydd, cadw y Sabbath ar y seithfed did union in ôl trefn y creadigaeth, gan arwyddocau i'r Juddewon, y devai Grist, trwy ei farwolaeth (gan orphywys ar eu Sabbath hwynt in y bed) i berry iddynt lonyddwch a gorphywysdra oddiwrth faich ac jau y Ceremoniau cyfreithiol, yr honey allodd ein t•dau ni, na ninnau ei dwyn, Act. 15.10. Col. 2.16, 17.
Fel hyn y dangosasom yn eglur, fod gorchymmyn y Sabboth yn ddefodol, a bod ei newid ef, o'r seithfed dydd i'r dydd cyntaf o'r wythnos, wedi ei osod trwy awdurdod Crist a'i Apostolion. Eithr fel wrth gyhoeddi 'r gyfrairh, y cyssylltwyd amryw Ceremoniau perthynol i'r Juddewon yn neilltuol, i beri i'r bobl hyny fod yn fwy gofalus i gyflawni 'r gyfraith: megis wrth y gorchymmyn cyntaf, eu gwarediad o'r Aipht, yn arwyddocau eu gwarediad hwy o vffern: at y pumed gorchymmyn, hŷd y dyddiau Yn Ghanaan, yn argoel o fywyd tragwyddol yn y nefoedd: at y chweched gorchymmyn, dirwest oddiwrth waed, a phethau a dagwyd: yn arwyddo gafal i ymgadw oddiwrth bob math ar lofruddiaeth: ac at y gyfraith ei gyd, Ceremoni y lâs o femrwn,