Yr ymarfer o dduwioldeb in cyfarwyddo dŷn i rodio fall y rhyngo ef Fodd…

2. Am daledigaeth Elusenau, a gweithredoedd da.

1. Elusenau ydyw 'r moddion rhagorol i berry i Dduw in ei drugaredd droi ei farnedigaethau amserol oddiwrthym: pan fyddom ni trwy wir ffydd (yr hon a'i dengys ei hun wrth y cyfryw ffrwythau) in dychwelyd atto ef. Dan. 4.24.

1. Elusenau ydyw 'r moddion rhagorol i beri i Dduw yn ei drugaredd droi ei farnedigaethau amserol oddiwrthym: pan fyddom ni trwy wir ffydd (yr hon a'i dengys ei hun wrth y cyfryw ffrwythau) yn dychwelyd atto ef. Dan. 4.24.

2. Trugarog roddwyr echwyn ac Elusenau a fyddant blant i'r goruchaf; Luc. 6.35.36. ac in debyg i Dduw eu Tâd, yr hwn yw Tâd y Trugareddau, 2 Cor. 1.3. Hwy a gân fod in oruwchwilwyr i gyfrannu ei dda; Luc. 16.2. a'i ddwylaw i roddi ei Elusenau. Ac os ydyw gymmaint goruwchafiaeth fod in oruwchwiliwr elusenau 'r Brenin; pa faint mwy ydyw bod in oruwchwiliwr, neu in rhannwr Elusenau tros Frenyn y Brenhinoedd?

2. Trugarog roddwyr echwyn ac Elusenau a fyddant blant i'r goruchaf; Luc. 6.35.36. ac yn debyg i Dduw eu Tâd, yr hwn yw Tâd y Trugareddau, 2 Cor. 1.3. Hwy a gân fod yn oruwchwilwyr i gyfrannu ei dda; Luc. 16.2. a'i ddwylaw i roddi ei Elusenau. Ac os ydyw gymmaint goruwchafiaeth fod yn oruwchwiliwr elusenau 'r Brenin; pa faint mwy ydyw bod yn oruwchwiliwr, neu yn rhannwr Elusenau tros Frenyn y Brenhinoedd?

4. Haelioni mewn Elusenau ydyw y sail gadarnaf y cawn in y bywyd tragywyddol wobr tra-helaeth, trwy drugaredd a haeddedigaethau Christ. 1 Tim. 6.19.

4. Haelioni mewn Elusenau ydyw y sail gadarnaf y cawn yn y bywyd tragywyddol wobr tra-helaeth, trwy drugaredd a haeddedigaethau Crist. 1 Tim. 6.19.

In ddiweddaf, wrth roi Elusenau yr ydym ni in rhoi ymwared i Grist ac in ei borthi ef in ei aelodau; ac in y did olaf fe gydnebydd Christ a'n cariad ni tu ag atto, ac a'n gwobrwya o'i drugaredd. Matth. 25. Ac yno yr ymddengys in eglur, na chollwyd yr hyn a roddasom ni i'r tlawd, eithr ei roi in echwyn i'r ⟨p. 269⟩Arglwydd. Dihar. 19.17. Pa resymmau gwell a all Cristion eu deisyf iw gynhyrfu i fod in hael i roddi Elusenau?

Yn ddiweddaf, wrth roi Elusenau yr ydym ni yn rhoi ymwared i Grist ac yn ei borthi ef yn ei aelodau; ac yn y dydd olaf fe gydnebydd Crist a'n cariad ni tu ag atto, ac a'n gwobrwya o'i drugaredd. Matth. 25. Ac yno yr ymddengys yn eglur, na chollwyd yr hyn a roddasom ni i'r tlawd, eithr ei roi yn echwyn i'r ⟨p. 269⟩Arglwydd. Dihar. 19.17. Pa resymmau gwell a all Cristion eu deisyf iw gynhyrfu i fod yn hael i roddi Elusenau?

Hid in hyn am y mod i ymprydio. Yma y canlyn y diben ar defnydd o ymprydio.

Hyd yn hyn am y modd i ymprydio. Yma y canlyn y diben ar defnydd o ymprydio.

3. Am y diben nou 'r defnydd o ympryd.

Y gwir ddiben neu 'r defnydd er mwyn yr hyn i'r ymprydir, nid yw i haeddu cariad Duw, neu fywyd tragwyddol, canys hynny a gawn ni in unig o Dawn Duw trwy Grist: nac i osod crefydd mewn dirwest corphorol, canys nid yw ympryd o honaw ei hun in anthydedd i Dduw, eithr in gymmorth i'n hyfforddi ni i anrhydeddu Duw. Yr union ddefnyddiau oympryd gan hynny ydynt dry:

Y gwir ddiben neu 'r defnydd er mwyn yr hyn i'r ymprydir, nid yw i haeddu cariad Duw, neu fywyd tragwyddol, canys hynny a gawn ni yn vnig o Ddawn Duw trwy Grist: nac i osod crefydd mewn dirwest corphorol, canys nid yw ympryd o honaw ei hun yn anthydedd i Dduw, eithr yn gymmorth i'n hyfforddi ni i anrhydeddu Duw. Yr vnion ddefnyddiau oympryd gan hynny ydynt dri:

In gyntaf, i ddarostwng y cnawd at yr yspryd: 1 Cor. 9.27. eithr nid i wanhychu ein cyrph, fell yr elom in anghymmesur i wneuthur dyledus orchwylion ein galwedigaeth. 1 Tim. 5.23. Y cyfiawn medd Solomon a fydd ofalus am fywyd ei anifail, Dihar. 12.10. mwy o lawyer am ei gorph ei hun.

Yn gyntaf, i ddarostwng y cnawd at yr yspryd: 1 Cor. 9.27. eithr nid i wanhychu ein cyrph, fel yr elom yn anghymmesur i wneuthur dyledus orchwylion ein galwedigaeth. 1 Tim. 5.23. Y cyfiawn medd Salomon a fydd ofalus am fywyd ei anifail, Dihar. 12.10. mwy o lawer am ei gorph ei hun.

In ail, fell y gallom ni in fwy defosionol synnied bendigedig ewyllys Duw, a bwrw allan ocheneidiau ysprydol mewn gweddi wresog ger ei fron ef: Luc. 2.37. 1 Cor. 7.5. canys fell y mae rhyw fâth ar Gythreuliaid, felly hefyd y mae rhyw fâth ar bechodau, ni ellir moi gorescyn, and trwy ympryd a gweddi ynghyd. Mat. 17.2•.

Yn ail, fel y gallom ni yn fwy defosionol synnied bendigedig ewyllys Duw, a bwrw allan ocheneidiau ysprydol mewn gweddi wresog ger ei fron ef: Luc. 2.37. 1 Cor. 7.5. canys fel y mae rhyw fâth ar Gythreuliaid, felly hefyd y mae rhyw fâth ar bechodau, ni ellir moi gorescyn, ond trwy ympryd a gweddi ynghyd. Mat. 17.2•.

In drydydd, megis trwy ein gostyngeiddrwydd difrifol a thrwy ein barnu ein hunain, y gallom ochelyd barn yr Arglwydd: nid o ran haeddedigaeth ein hympryd (yr hyn nid yw ddim) eithr o ran trugaredd Dduw, yr hwn a addawodd symmud ei Farnedigaethau oddiwrthym, pan fyddom ni trwy ympryd in ddiffuant in ein ymostwng ein hunein ger ei fron ef. Ac mewn gwirionedd ni arferodd un plentyn ⟨p. 266⟩[…] ⟨p. 267⟩[…] ⟨p. 268⟩[…] ⟨p. 269⟩[…] ⟨p. 270⟩i Dduw, y gorchwyl sanctaidd hwn in gydwybodus, nas cai ef in y diwedd gwplhau ei ddymuniad gan Dduw: in gystal in derbyn y rhadau a fyddent ddiffygiol iddo, megis y mae 'n eglur, in esamplau Hannah, Jehoshaphat, Nehemiah, Daniel, Esdras, Esther: 1 Sam. 1. 2 Chron. 20. Nehem. 1. Dan. 9. Esd. 8.23. Hest. 9. Ac in troy ymmaith y Barnedigaethau bygythiol, neu ddigwyddedig arno ef, megis y gellir gweled in esamplau yr Israeliaid, Ninifeiaid, Rehoboam, Ahab, Hezekiah, Manasseh. 1 Sam. 7.6. Jonah 3. 2 Cron. 12.5.7. 1 Burn. 21. 1 Cron. 32. 2 Cron. 33.18, 19. Efe yr hwn a rods ei anwyl Fab o'r nêf i farwolaeth, in bridwerth trosom pride yr oeddem ni in elynion iddo; ni thybia fod dim ar y ddaiar in rhy anwyl iw ganniadhau i ni, pan fyddom gwedi ein ymddarostwng ein hunain, a'n cymmodi ag efo megis plant a chyfeillion.

Yn drydydd, megis trwy ein gostyngeiddrwydd difrifol a thrwy ein barnu ein hunain, y gallom ochelyd barn yr Arglwydd: nid o ran haeddedigaeth ein hympryd (yr hyn nid yw ddim) eithr o ran trugaredd Dduw, yr hwn a addawodd symmud ei Farnedigaethau oddiwrthym, pan fyddom ni trwy ympryd yn ddiffuant yn ein ymostwng ein hunein ger ei fron ef. Ac mewn gwirionedd ni arferodd vn plentyn

A hyn am yr ympryd neillduol.

2. Am yr ympryd cyhoeddus.

Ympryd cyhoeddus ydyw, pan fyddo trwy Awdurdod Swyddog, nail a'i 'r holl Eglwys tan ei lywodraeth ef, neu ryw gynnulleidfa hynod (i'r honey perthyn) in eu hymgynnull eu hunain ynghyd, i gyflawni y rhagddywededig ddyledion o Ostyngeiddrwydd; nail a'i er mwyn cael eu gwared oddiwrth ryw gystudd cyffredin a fyddo in eu bygwth hwynt, neu wedi eu taro hwynt eusus, megis y cleddyf, dinistr, newyn, haint, neu ryw faith arall ar glefyd ofnadwy; never mwyn cael derbyn rhyw fendith gyffredinol, o ran daioni i'r Eglwys; megis i ymbil am gynnorthwy ei Yspryd glán ef, wrth Ethol ac ordeinio Bugeiliaid cymhesur, &c. Neu o ran chwilio am y Gwirionedd allan, a gwneuthur Cyfiawnder ⟨p. 271⟩mewn achosion anhawdd a phwysfawr, &c, 2 Cron. 20. Act. 1. ac 13.

YMpryd cyhoeddus ydyw, pan fyddo trwy Awdurdod Swyddog, naill a'i 'r holl Eglwys tan ei lywodraeth ef, neu ryw gynnulleidfa hynod (i'r hon ei perthyn) yn eu hymgynnull eu hunain ynghyd, i gyflawni y rhagddywededig ddyledion o Ostyngeiddrwydd; naill a'i er mwyn cael eu gwared oddiwrth ryw gystudd cyffredin a fyddo yn eu bygwth hwynt, neu wedi eu taro hwynt eusus, megis y cleddyf, dinistr, newyn, haint, neu ryw fath arall ar glefyd ofnadwy; neu er mwyn cael derbyn rhyw fendith gyffredinol, o ran daioni i'r Eglwys; megis i ymbil am gynnorthwy ei Yspryd glán ef, wrth Ethol ac ordeinio Bugeiliaid cymhesur, &c. Neu o ran chwilio am y Gwirionedd allan, a gwneuthur Cyfiawnder ⟨p. 271⟩mewn achosion anhawdd a phwysfawr, &c, 2 Cron. 20. Act. 1. ac 13.

Pan fyddo rhyw ddrwg iw symmud, y Bigeiliaid a ddylai gyhoeddi i'r bobl, trwy dystiolaeth Gair Duw pa bechodau oedd achos y gorthrymder hwnnw; a galw arnynt i edifarhau, a dangos in eglur iddynt drugareddau Duw YnGrist os edifarhânt. Y mae 'n rhaid i'r bobl wrando llaferydd Cenadau yr Arglwydd trwy dristwch difrifol am eu pechodau; ac erfyn nawdd in ewyllyscar YnGrist, ac ado in ddi-dwyllodrus wellhâd ou bucheddau. Pan fyddo rhyw fendith i'w herfyn, y mae in anghenrhaid i'r Bigeiliaid ddangos ar gyhoedd i'r bobl reittied wrth y fendith honno, a Daioni Duw yr hwn sydd in rhoddi y cyfryw râdau er daioni dynion. Y mae 'n rhaid i'r bobl weddio in ddyfal-astud at Dduw, am ganniadhau y cyfryw râd iddynt, ac am fendithio ei foddion ei hun i'w ogoniant ei hunan, ac i ddaioni ei Eglwys. A phan ddarfyddo y Gorchwyl sanctaidd, cymmered bob Cristion in ôl ei allu brif offal am gofio 'r tlawd. A phwy bynnag (pan fyddo 'r achos in erchi) nid arfero y gorchwyl sanctaidd hwn o ymprydio, efe a ddichon ammeu in gyfiawn na chlybu ef erioed nerth Cristianogaeth in ei gallon.

Pan fyddo rhyw ddrwg iw symmud, y Bigeiliaid a ddylai gyhoeddi i'r bobl, trwy dystiolaeth Gair Duw pa bechodau oedd achos y gorthrymder hwnnw; a galw arnynt i edifarhau, a dangos yn eglur iddynt drugareddau Duw YnGrist os edifarhânt. Y mae 'n rhaid i'r bobl wrando llaferydd Cenadau yr Arglwydd trwy dristwch difrifol am eu pechodau; ac erfyn nawdd yn ewyllyscar YnGrist, ac addo yn ddi-dwyllodrus wellhâd ou bucheddau. Pan fyddo rhyw fendith i'w herfyn, y mae yn anghenrhaid i'r Bigeiliaid ddangos ar gyhoedd i'r bobl reittied wrth y fendith honno, a Daioni Duw yr hwn sydd yn rhoddi y cyfryw râdau er daioni dynion. Y mae 'n rhaid i'r bobl weddio yn ddyfal-astud at Dduw, am ganniadhau y cyfryw râd iddynt, ac am fendithio ei foddion ei hun i'w ogoniant ei hunan, ac i ddaioni ei Eglwys. A phan ddarfyddo y Gorchwyl sanctaidd, cymmered bob Cristion yn ôl ei allu brif ofal am gofio 'r tlawd. A phwy bynnag (pan fyddo 'r achos yn erchi) nid arfero y gorchwyl sanctaidd hwn o ymprydio, efe a ddichon ammeu yn gyfiawn na chlybu ef erioed nerth Cristianogaeth yn ei galon.