A26815:225
Vitæ selectorum aliquot virorum qui doctrinâ, dignitate, aut pietate inclaruere
Londini : Typis A.G. & J.P. & prostant venales apud Georgium Wells ..., 1681
Title page: Wellcome Library copy, digitized by the Internet Archive
A26815:225
Londini : Typis A.G. & J.P. & prostant venales apud Georgium Wells ..., 1681
Title page: Wellcome Library copy, digitized by the Internet Archive
Modern spelling is a reading aid: the words are the author’s, only the spelling is modernized. Original shows the page as printed, with the transcription marks.
POST haec & Angelicis colloquiis monitus, & ab ejus praepositis accersitus, qui Joanni Pico patruo meo hac in re morem gerebant, Florentiam appulit, ubi & Joannis Evangelistae Apocalypsim è Lunari suggestu Florentinae plebi interpretari exorsus est in sacra aede Sancti Marci Ordinis Praedicatorum. Agebatur tunc annus corporati Verbi octogesimus nonus supra millesimum quadringentesimum, coepitque tum ea quae futura praeviderat inter exponendum afferre, tametsi eas ipsas quas hausisset futurorum notas, citra corticem non proferret, sed velamentis illis Apostolicae revelationis obtectas daret in vulgus, veritus ne multitudinis partem simpliciorem insolito prophetici tonitrui fulgore terreret, duriorem autem & effrenem ad risum & scommata concitaret, ob monstruosam illam persuasionem vulgo multis retrò saeculis inolitam, non esse scilicet postremis hisce temporibus Prophetas viros, neque post Joannem cognomento Baptistam hoc divinae providentiae munus in Ecclesiae visum. Quam quidem opinionem minuti & exiles Philosophi Theologique comprobare ausi sunt, quamquam successu parùm felici. Nam & ab ipsomet propheta, & ab aliis atque etiam à meipso cùm rationibus, tùm authoritatibus editis adhoc opusculis confutati sunt. Praedicabat itaque renovandam sive reformandam Ecclesiam, sed caedendam prius & purgandam flagello gravi, nî poenitentiae partes susciperentur. Et quamquam idipsum ex Apostolico textu decerpere videbatur, non potuit tamen effugere, quin & risus submoveretur ignaris, & invidorum linguae acuerentur, quas, ubi publicè vitia eorum qui praeerant aggressus est persequi, in se atrocissimas expertus est. Appropinquante verò calamitatum tempore apertius aliquid atque illustrius quàm consueverat, de arcanis ipsis deprompsit. Quo factum est, ut ob multiplices in se conflatas calumnias, à caelesti edicto promulgando penitùs cessare statuerit, alioque animum converter pavore quodam humano consternatus. Pristino igitur praenuntiandi munere deposito, obju• gandis solum criminibus, virtutibusque suadendis operam dare decreverat; caelesti nihilominus ad idem voce & minis revocatus est. Adduxerat autem jam in eum nonnihil populi fidem, & praedicta nonnullis mors Innocentii VIII. Pontificis, & praevisus ab eo praedictusque Caroli ejus nominis VIII.
POST haec & Angelicis colloquiis monitus, & ab ejus praepositis accersitus, qui Joanni Pico patruo meo hac in re morem gerebant, Florentiam appulit, ubi & Joannis Evangelistae Apocalypsim è Lunari suggestu Florentinae plebi interpretari exorsus est in sacra aede Sancti Marci Ordinis Praedicatorum. Agebatur tunc annus corporati Verbi octogesimus nonus supra millesimum quadringentesimum, coepitque tum ea quae futura praeviderat inter exponendum afferre, tametsi eas ipsas quas hausisset futurorum notas, citra corticem non proferret, sed velamentis illis Apostolicae revelationis obtectas daret in vulgus, veritus ne multitudinis partem simpliciorem insolito prophetici tonitrui fulgore terreret, duriorem autem & effrenem ad risum & scommata concitaret, ob monstruosam illam persuasionem vulgo multis retrò saeculis inolitam, non esse scilicet postremis hisce temporibus Prophetas viros, neque post Joannem cognomento Baptistam hoc divinae providentiae munus in Ecclesiae visum. Quam quidem opinionem minuti & exiles Philosophi Theologique comprobare ausi sunt, quamquam successu parùm felici. Nam & ab ipsomet propheta, & ab aliis atque etiam à meipso cùm rationibus, tùm authoritatibus editis adhoc opusculis confutati sunt. Praedicabat itaque renovandam siue reformandam Ecclesiam, sed caedendam prius & purgandam flagello gravi, nî poenitentiae partes susciperentur. Et quamquam idipsum ex Apostolico textu decerpere videbatur, non potuit tamen effugere, quin & risus submoveretur ignaris, & invidorum linguae acuerentur, quas, ubi publicè vitia eorum qui praeerant aggressus est persequi, in se atrocissimas expertus est. Appropinquante verò calamitatum tempore apertius aliquid atque illustrius quàm consueverat, de arcanis ipsis deprompsit. Quo factum est, ut ob multiplices in se conflatas calumnias, à caelesti edicto promulgando penitùs cessare statuerit, alioque animum convertere pavore quodam humano consternatus. Pristino igitur praenuntiandi munere deposito, obju• gandis solum criminibus, virtutibusque suadendis operam dare decreverat; caelesti nihilominus ad idem voce & minis revocatus est. Adduxerat autem jam in eum nonnihil populi fidem, & praedicta nonnullis mors Innocentii VIII. Pontificis, & praevisus ab eo praedictusque Caroli ejus nominis VIII.
Gallorum Regis in Italiam adventus, qui jam accelerare ferebatur ad expugnandum Apuliae regnum, & pari voce asseverata Mediceae familiae calamitas & ejus potissimum capitis Laurentii. Is cùm eo tempore in republica Florentina princeps esset, & haberetur, sic ut ferè omnia ad ejus nutum agerentur, quamquam ⟨p. 115⟩sub specie civilis instituti, audissetque Hieronymum apertiùs in tyrannicos usus invehi, eum ut sibi conciliaret multis tentavit; quod ubi frustra cessisse comprehendisset, quinque urbis cives magnae authoritatis ad eum destinavit, monitos, uti ex sese Hieronymo suaderent, ex re esse & Religionis & reipublicae Florentinae, ut aliorum more concionaretur, hoc est, in universum, & à futuris rebus praenuntiandis abstineret, nec aggrederetur particulatim res non admodum necessarias.
Hos viros ad se venientes Hieronymus priùs benignè reprehendit, asseverans non, uti dicebant ipsi, proprio, sed Laurentii Medices instinctu locutos. Deinde ejus nomine Laurentium monendum adjecit, ut erratorum poeniteret, quoniam ipsi, ejusque domui calamitas divinitùs imminebat. Tres alios misisse audivi, non jam opertis, sed apertis Laurentii nomine verbis locuturos, quibus palam respondit, see Florentiae manere, Laurentium autem ex ea discedere oportere. Cujus rei memor Laurentius, cùm aeger non multò post temporis jaceret, & proximus morti fieret, Hieronymum vocari jussit, virum scilicet intrepidum, & quem nec blanditiis nec ullis artibus à veritate flecti posse comperisset. Quem accersitum (praestò enim affuerat) comiter allocutus rogavit, ut Christiano more peccata ipsius audire vellet, cui facturum se quod peteret annuit, si antequam noxas contractas confiteretur, tria praestaret. Primùm fidem habeas oportet, inquit, Laurenti: Adest, inquit, Pater. Secundum, restituas opus est, si quae injustè ablata sunt. Tum ille cogitabundus aliquantulum repressit verba, mox ait, hoc dubio procul efficiam Pater, aut haeredibus efficiendum meis relinquam, si ipse non possim. Tertium adjecit, Libertatem Patriae restitue, ut in statu pristino Florentina Respublica collocetur. Quibus verbis cùm nullum responsum dedisset, paulò post discessit Hieronymus, nec multó pòst Laurentius excessit è vita.
Hos viros ad se venientes Hieronymus priùs benignè reprehendit, asseverans non, uti dicebant ipsi, proprio, sed Laurentii Medices instinctu locutos. Deinde ejus nomine Laurentium monendum adjecit, ut erratorum poeniteret, quoniam ipsi, ejusque domui calamitas divinitùs imminebat. Tres alios misisse audivi, non jam opertis, sed apertis Laurentii nomine verbis locuturos, quibus palam respondit, se Florentiae manere, Laurentium autem ex ea discedere oportere. Cujus rei memor Laurentius, cùm aeger non multò post temporis jaceret, & proximus morti fieret, Hieronymum vocari jussit, virum scilicet intrepidum, & quem nec blanditiis nec ullis artibus à veritate flecti posse comperisset. Quem accersitum (praestò enim affuerat) comiter allocutus rogavit, ut Christiano more peccata ipsius audire vellet, cui facturum se quod peteret annuit, si antequam noxas contractas confiteretur, tria praestaret. Primùm fidem habeas oportet, inquit, Laurenti: Adest, inquit, Pater. Secundum, restituas opus est, si quae injustè ablata sunt. Tum ille cogitabundus aliquantulum repressit verba, mox ait, hoc dubio procul efficiam Pater, aut haeredibus efficiendum meis relinquam, si ipse non possim. Tertium adjecit, Libertatem Patriae restitue, ut in statu pristino Florentina Respublica collocetur. Quibus verbis cùm nullum responsum dedisset, paulò post discessit Hieronymus, nec multó pòst Laurentius excessit è vita.
Fuga deinde & exilium Petri Medices Laurentii filii, & nota Hieronymo, & praedicta fuerat, simulque Pisarum à Florentinis futura defectio, quo tempore Rex Gallorum Etruriae Fines intrasset. Quamobrem cùm Carolus ipse Florentinorum cervicibus immineret, jam Pisas ingressus. Florentiam inde, deinde Romam petiturus, & Neapolim, potiundi ejus Regni avidus, quo obtento non difficile factu arbitrabatur, se posse ad invadendos Turcas Christiani nominis hosts instructa classe transmeare: tum missus est. Hieronymus à Florentina Republica ad Carolum Legatus de pace, ut Regis animum & fretum Regni potentia, & ipsius invicto calore excitatum, necnon Petri Medices qui ei adversatus fuerat, urbisque vim omnem in ipsum duxerat, offensis iratum, qua erat & sanctitate & prudentia leniret.
Fuga deinde & exilium Petri Medices Laurentii filii, & nota Hieronymo, & praedicta fuerat, simulque Pisarum à Florentinis futura defectio, quo tempore Rex Gallorum Etruriae Fines intrasset. Quamobrem cùm Carolus ipse Florentinorum cervicibus immineret, jam Pisas ingressus. Florentiam inde, deinde Romam petiturus, & Neapolim, potiundi ejus Regni avidus, quo obtento non difficile factu arbitrabatur, se posse ad invadendos Turcas Christiani nominis hostes instructa classe transmeare: tum missus est. Hieronymus à Florentina Republica ad Carolum Legatus de pace, ut Regis animum & fretum Regni potentia, & ipsius invicto calore excitatum, necnon Petri Medices qui ei adversatus fuerat, urbisque vim omnem in ipsum duxerat, offensis iratum, qua erat & sanctitate & prudentia leniret.
Pisas Hieronymus accessit, Regi quod volebat persuasit, subindeque Florentiam pacatus venit, ibique cùm multa in Florentinos agitarentur, Hieronymi ingenio & authoritate sedata sunt. Eo ipso tempore quo Carolus VIII. Rex Francorum Florentiae morabatur, divina visa coepit confidentissime patefacere, ad idque venit ut Joannis Pici Patrui mei, viri utique doctrina & ingenio incomparabilis animam, quae inibi proxime migraverat è corpore purgatorio igne torqueri, multis auditorum millibus (quibus ego tum forte aggregatus fueram) asseveraret. Multa itidem de imminente clade, multa de ⟨p. 116⟩Reformatione Ecclesiae praedicere, multa de Pontificum & Regum vita dicere, multa de iis quae passurus erat ob praedicatam veritatem praenuntiaredivivino jussu palam exorsus est.
EA autem dicendi gratià, quâ scilicet antea distituebatur, ubi ad praedicandas orbis clades, & Ecclesiae spiritualem instaurationem divinis monitis accinctus est, adeò copisè abundavit, ut à quibus olim auditus fuerat, pro miraculo haberetur: quippe cum ipsa linguae celeritas, rerum allatarum sublimitas, magnitudoque, & verborum sententiarumque elegantia prodigio par essent. Pronunciabat voce libera & acuta; non fervido solùm sed ardenti vultu, gestuque venustissimo. Ita verò illabebatur in auditorum aures, immò verò in praecordia, ut attentos eos extra see pene raperet. Et cùm vox ipsa nec legentis prorsus esset, nec clamantis, nisi cùm effulminaret in crimina, in ea tamen sentiebatur utrumque, neutrum discernebatur. Super eo verba faciente, signa caelitus multa apparuere suo loco referenda: quae ubi aliquantulum vulgari cepta sunt, tantus in dies singulos per compita plateasque, fiebat populorum concursus, videre hominem affectantium, dum ab Ecclesia quae Sanctae Reparatae dicitur, in qua sermones habuerat, caenobium S. Marci repeteret, ut peregrinis proposita sibi itinera peragentibus, viarum aditus per confertam multitudinem non pateret. Armatis etiam custodiebatur, dum iter faceret, qui se sponte, ipsoque recusante, saepius offerebant, & ipsum adversus invidos & hosts propriorum laterum & corporum opposition tueri pollicebantur. Res autem stupore digna existimata est, per complures illum totque continuos annos sic in eodem Praedicationis officio, eadem in urbe functum fuisse.
EA autem dicendi gratià, quâ scilicet antea distituebatur, ubi ad praedicandas orbis clades, & Ecclesiae spiritualem instaurationem divinis monitis accinctus est, adeò copisè abundavit, ut à quibus olim auditus fuerat, pro miraculo haberetur: quippe cum ipsa linguae celeritas, rerum allatarum sublimitas, magnitudoque, & verborum sententiarumque elegantia prodigio par essent. Pronunciabat voce libera & acuta; non fervido solùm sed ardenti vultu, gestuque venustissimo. Ita verò illabebatur in auditorum aures, immò verò in praecordia, ut attentos eos extra se pene raperet. Et cùm vox ipsa nec legentis prorsus esset, nec clamantis, nisi cùm effulminaret in crimina, in ea tamen sentiebatur utrumque, neutrum discernebatur. Super eo verba faciente, signa caelitus multa apparuere suo loco referenda: quae ubi aliquantulum vulgari cepta sunt, tantus in dies singulos per compita plateasque, fiebat populorum concursus, videre hominem affectantium, dum ab Ecclesia quae Sanctae Reparatae dicitur, in qua sermones habuerat, caenobium S. Marci repeteret, ut peregrinis proposita sibi itinera peragentibus, viarum aditus per confertam multitudinem non pateret. Armatis etiam custodiebatur, dum iter faceret, qui se sponte, ipsoque recusante, saepius offerebant, & ipsum adversus invidos & hostes propriorum laterum & corporum oppositione tueri pollicebantur. Res autem stupore digna existimata est, per complures illum totque continuos annos sic in eodem Praedicationis officio, eadem in urbe functum fuisse.
EA ipsa in urbe duo potissimum procuravit efficienda & impetravit, quae nullo pacto fieri posse una omnium voce perferebatur. Primum publicè pax inter cives inita est, eo difficillima factu, quò qui sub Laurentio & Petro vexati fuerant, plurimi vindicare see, & acceptas reponere injurias, mutato rerum statu satagebant. Asseruerant enimsese in libertatem cives Medicibus expulsis, cùm primùm Carolus Civitati sese proximum fecit. Deinde instaurata sunt Reipublicae officia, delapsa prius & ad potentiores devoluta. Neque enim qui Petro Laurentii Filio adversati fuerant, aequo ferebant animo, populari instituto gubernari, ambitu enim honorum tenebantur, viderique volebant indignos non esse qui ad Petri Laurentiique fastigium ascendere ⟨p. 117⟩non possent. Quibus rebus Hieronymus reluctabatur, & rationibus ostendendo non ita debere fieri, & in concionibus publicè asserendo, quod ipse procuraverat de pace omnino futurum esse eo usque, ut in Comitiis fabae, si qui forte albas darent, in nigras verterentur. Mos enim Florentinis erat, ut fabis nigris uterentur, si suffragari voluissent, albis verò si refragari, contra morem antiquorum, praecipuè Graecorum, qui lapillis atris damnabant reos, albis autem absolvebant, Romani verò literis A, & C, tum absolvebant tum condemnabant, & neutri faventes party N. & L. utebantur literis: quasi Non Liqueret, quod in quaestionem venerat.
EA ipsa in urbe duo potissimum procuravit efficienda & impetravit, quae nullo pacto fieri posse una omnium voce perferebatur. Primum publicè pax inter cives inita est, eo difficillima factu, quò qui sub Laurentio & Petro vexati fuerant, plurimi vindicare se, & acceptas reponere injurias, mutato rerum statu satagebant. Asseruerant enimsese in libertatem cives Medicibus expulsis, cùm primùm Carolus Civitati sese proximum fecit. Deinde instaurata sunt Reipublicae officia, delapsa prius & ad potentiores devoluta. Neque enim qui Petro Laurentii Filio adversati fuerant, aequo ferebant animo, populari instituto gubernari, ambitu enim honorum tenebantur, viderique volebant indignos non esse qui ad Petri Laurentiique fastigium ascendere ⟨p. 117⟩non possent. Quibus rebus Hieronymus reluctabatur, & rationibus ostendendo non ita debere fieri, & in concionibus publicè asserendo, quod ipse procuraverat de pace omnino futurum esse eo usque, ut in Comitiis fabae, si qui forte albas darent, in nigras verterentur. Mos enim Florentinis erat, ut fabis nigris uterentur, si suffragari voluissent, albis verò si refragari, contra morem antiquorum, praecipuè Graecorum, qui lapillis atris damnabant reos, albis autem absolvebant, Romani verò literis A, & C, tum absolvebant tum condemnabant, & neutri faventes parti N. & L. utebantur literis: quasi Non Liqueret, quod in quaestionem venerat.
Probavit autem eventus (ipsorum etiam adversariorum testimonio) vera esse quae Hieronymus praedixisset, quando hi qui se fabas in pixide albas posuisse certò sciebant, ut adversarentur, nigras inspexisse testabantur, sic ut inviti sese suffragatos agnoscerent. Cumulabat authoritatem tentatus frustrà reditus Petri Medices, quem ille neutiquam reversurum in patriam & irritos conatus ejus omnes pronunciaverat.
Probauit autem eventus (ipsorum etiam adversariorum testimonio) vera esse quae Hieronymus praedixisset, quando hi qui se fabas in pixide albas posuisse certò sciebant, ut adversarentur, nigras inspexisse testabantur, sic ut inviti sese suffragatos agnoscerent. Cumulabat authoritatem tentatus frustrà reditus Petri Medices, quem ille neutiquam reversurum in patriam & irritos conatus ejus omnes pronunciaverat.
Pari voce annua spectacula, & equi cursu victoribus more veterum proposita praemia, (quae tolli posse nemo existimabat) sublatum iri dubio procul asseruerat, idque evenit, quamquam omnes fere in adversum Cives niterentur, albis usi fabis quas nigras inspexissent: Sublatorum spectaculorum causa been moratis viris gratissima fuit, quoniam eo potissimum die Joanni Baptistae sacro luxus civitatis multus effundebatur, multaque subinde accreverat inconditae plebi semper grata licentia (ex qua proclivis in mala facinora, nec difficilis lapsus) populoque nihil non permittebatur. In haec enim ut aleae ludum & perditos plurimum ritus acerrimè invehebatur.
Pari voce annua spectacula, & equi cursu victoribus more veterum proposita praemia, (quae tolli posse nemo existimabat) sublatum iri dubio procul asseruerat, idque evenit, quamquam omnes fere in adversum Cives niterentur, albis usi fabis quas nigras inspexissent: Sublatorum spectaculorum causa bene moratis viris gratissima fuit, quoniam eo potissimum die Joanni Baptistae sacro luxus civitatis multus effundebatur, multaque subinde accreverat inconditae plebi semper grata licentia (ex qua proclivis in mala facinora, nec difficilis lapsus) populoque nihil non permittebatur. In haec enim ut aleae ludum & perditos plurimum ritus acerrimè invehebatur.
Alia quoque non parum multa, quae bene institutae beneque moratae Civitati adversantur, tolli penitus enitebatur, & quae radicitus evellenda nosset, sepenumero praenuntiabat. Difficillimum esset colligere quae praedixit antequam evenirent. Certè oppugnationem Pisarum, & eo tempore & eis quibus utebatur modis incassum tentari monuit, quod suo etiam loco sumus indicaturi. Sed enim Maximiliani Caesaris in vexandis Florentinorum rebus, dumb Pisas appulit cum Genuensium classe, Pisanis infructuosum adventum praenunciavit, nec non alia complura, quae veros exitus invenêre, ex quibus maxima illi fides habebatur ad ea quae monebat de moribus, deque omni sexu ad pietatis regulam & Christianae Religionis normam instaurando. Proptereaque vitae instituta adeò in plerisque mutata sunt, ut priorum comparatione morum multi in alios omnino homines evasisse viderentur. Ordines Civitatis sunt seorsum ad normam priscae societatis instaurati, Pueri Christianam simplicitatem edocti servare: cavere à lascivis vestibus, & à supervacaneo cultu, monebant ipsi viros antiquiores, incensi adeò, calore pietatis Christianae excitarent, in eorumque penetrarent domos, & illicita scelerum raperent. Quorum fervour multitudo ingens excitata, & mirum in modum ad bene beateque vivendum animata est. Foeminae quas parts corporis minus opertas gerebant velare didicerant, authore Hieronymo, castisque actionibus operam dare, illecebras, & malitiae fomenta depellere; Primores urbis ab honorum ambitu deterriti, intra fines civibus concessos continere see didicerunt. Pecuniae vim ingentem pluribus incessit restituendi cupido, qua in re non solùm frequentes ⟨p. 118⟩erant, sed in pios usus longè profusiores fiebant: adeò ut honestis sanctisque moribus Civitatis facies quodammodo videretur immutata.
Alia quoque non parum multa, quae bene institutae beneque moratae Civitati adversantur, tolli penitus enitebatur, & quae radicitus evellenda nosset, sepenumero praenuntiabat. Difficillimum esset colligere quae praedixit antequam evenirent. Certè oppugnationem Pisarum, & eo tempore & eis quibus utebatur modis incassum tentari monuit, quod suo etiam loco sumus indicaturi. Sed enim Maximiliani Caesaris in vexandis Florentinorum rebus, dum Pisas appulit cum Genuensium classe, Pisanis infructuosum adventum praenunciauit, nec non alia complura, quae veros exitus invenêre, ex quibus maxima illi fides habebatur ad ea quae monebat de moribus, deque omni sexu ad pietatis regulam & Christianae Religionis normam instaurando. Proptereaque vitae instituta adeò in plerisque mutata sunt, ut priorum comparatione morum multi in alios omnino homines evasisse viderentur. Ordines Civitatis sunt seorsum ad normam priscae societatis instaurati, Pueri Christianam simplicitatem edocti servare: cavere à lascivis vestibus, & à supervacaneo cultu, monebant ipsi viros antiquiores, incensi adeò, calore pietatis Christianae excitarent, in eorumque penetrarent domos, & illicita scelerum raperent. Quorum fervore multitudo ingens excitata, & mirum in modum ad bene beateque vivendum animata est. Foeminae quas partes corporis minus opertas gerebant velare didicerant, authore Hieronymo, castisque actionibus operam dare, illecebras, & malitiae fomenta depellere; Primores urbis ab honorum ambitu deterriti, intra fines civibus concessos continere se didicerunt. Pecuniae vim ingentem pluribus incessit restituendi cupido, qua in re non solùm frequentes
POST QUAM autem sanctitatis ejus crevit in universum opinio, crevit & apud multos invidia, atque ex invidia manarunt calumniae; nam sicuti amicos ob eximiam sibi virtutem complures conciliavit, ita inimicos etiam non parum multos, eadem ratione in se concitavit. Poterat ille quidem universos diligere, ita jubente Christo, ita suadente natura. Poterant & maligni homines suadente Daemone, strenuum Christi militem persequi, quem odisse plusquam vidisse nonnulli ferebant. Inter omnes vero persequutores Hieronymi hi acerrimi inventi sunt, qui moribus pessimis, & potissimum Ecclesiae praesides quorum vita foedissima universum orbem foetore repleverat, Florentinique illi Cives qui usurariae pravitati obstinatè operam navabant, & vitiorum coeno impensiùs volutabantur; illorum libidinem avaritiamque, illorum luxus simoniacasque labes insectabatur; publicè privatimque monere solitus, à Babylon (Romam intelligens) fugiendum esse, quoniam illuc & ea confluxissent vitia, quae fuerunt olim dumb rerum potirentur Romani, atque in Tyberim Sirus Orontes deflueret, & quae posterioribus etiam seculis aut hominum malitia excogitasset, aut in Christi invidiam malignus daemon terrarum orbi suggessisset, & ipsam flagitiorum omnium sentinam cloacamque effecisset.
POST QUAM autem sanctitatis ejus crevit in universum opinio, crevit & apud multos invidia, atque ex invidia manarunt calumniae; nam sicuti amicos ob eximiam sibi virtutem complures conciliavit, ita inimicos etiam non parum multos, eadem ratione in se concitavit. Poterat ille quidem universos diligere, ita jubente Christo, ita suadente natura. Poterant & maligni homines suadente Daemone, strenuum Christi militem persequi, quem odisse plusquam vidisse nonnulli ferebant. Inter omnes vero persequutores Hieronymi hi acerrimi inventi sunt, qui moribus pessimis, & potissimum Ecclesiae praesides quorum vita foedissima universum orbem foetore repleverat, Florentinique illi Cives qui usurariae pravitati obstinatè operam navabant, & vitiorum coeno impensiùs volutabantur; illorum libidinem avaritiamque, illorum luxus simoniacasque labes insectabatur; publicè privatimque monere solitus, à Babilone (Romam intelligens) fugiendum esse, quoniam illuc & ea confluxissent vitia, quae fuerunt olim dum rerum potirentur Romani, atque in Tyberim Sirus Orontes deflueret, & quae posterioribus etiam seculis aut hominum malitia excogitasset, aut in Christi invidiam malignus daemon terrarum orbi suggessisset, & ipsam flagitiorum omnium sentinam cloacamque effecisset.
Monachorum, Monacharumque & pene Religiosorum omnium contumelias ob id in se conflaverat, quod tepiditatem eorum (ita enim appellabat) & abusus quam plurimos coarguebat, suorumque Praedicatorum Fratrum calumnias & insidias expertus est, quoniam Congregationem fratrum Etruscam, ab ea quae Cisalpinam incolit Galliam, segregaverat Pontif. Maximi authoritate, atque illam divino jussu constituerat. Dabant illi arrogantiae nimiae atque ambitioni, quod maximae adseribere laudi debebant: siquidem secretionem hanc fecerat, quibus fuerat antea justis etiam de causis instituta, ob varios provinciarum mores, variamque victus rationem ab ambientis aëris & ingeniorum discrimine pendentem. Optabat autem ut eam vivendi normam tenerent sodales, quae à Divo Dominico servata est, & paulò post fratrum omnium consensu, firmata & acceptata fuit. Nonnihil enim aliqui laxioribus habenis perrcurrere sinebant quod alioquin eorum legibus cautum ipse sciebat ne fieret, praesertim de praediis possidendis. Cùm autem factu hoc longe difficillimum videretur, multique & magni viri primores etiam ordinis totis ei viribus obsisterent, eam praedixit tamen ipse futuram, atque inde ad bene beateque vivendum commoda sequutura. Ad hoc quippe divinis monitis & animatus & impulsus est; selectus enim ad id erat officii, ut emortuum fere vigorem Christianum, & perfectae vitae, publico exemplo, & sacri eloquii ⟨p. 119⟩permulgatione revocaret, expurgandamque prius, deinde reformandam Ecclesiam praecineret, ea potissimum in urbe, quae & praeclaris ingeniis sit referta, & quasi in ipso Italiae meditullio collocata, ut Propheticam videlicet vocem, ipsi Florentini qui negotiationi multiplici & peregrinae mercaturae vacant, non solùm per Italiam, sed per universum orbem dispergerent.