Gof. 17. Beth yw pechod gwreiddiol?

Gof. 17. Beth yw pechod gwreiddiol?

Atteb. Pechod gwreiddiol yw Llygredigaeth Nature ym mha un y cenhedlir, ac y genir pawb.

Atteb. Pechod gwreiddiol yw Llygredigaeth Natur ym mha un y cenhedlir, ac y genir pawb.

Eglurh. Gelwir y pechod a soniwn ni in awr am dano in wreiddiol, am iddo in ⟨p. 73⟩gyntaf darddu allan o Adda, yr hwn oedd fell gwreiddyn a bond-cyph pechod i ddynol ryw. Am dano ef y dywed yr Apostol-Rhuf. 5.12. Trwy un dŷn y daeth pechod i'r bŷd. A'r pechod gwreiddiol hwn yw 'r ffynnon o ban y dylifa pechodau gwneuthurol.

Eglurh. Gelwir y pechod a soniwn ni yn awr am dano yn wreiddiol, am iddo yn ⟨p. 73⟩gyntaf darddu allan o Adda, yr hwn oedd fel gwreiddyn a bon-cyph pechod i ddynol ryw. Am dano ef y dywed yr Apostol-Rhuf. 5.12. Trwy un dŷn y daeth pechod i'r bŷd. A'r pechod gwreiddiol hwn yw 'r ffynnon o ba vn y dylifa pechodau gwneuthurol.

Y pèchod hwn a feddyliodd yr hwn a ddywedodd. Mewn anwiredd i'm lluniwyd, ac mewn pechod y beichiogodd fy fam arnaf. Psal. 51.5. Wedi anffursio delw Duw in Adda wrth ei godwm ef, aeth efe in halogedic ym mhob un o gynneddfau ei enaid, ac o aelodau ei gorph: ac yna y cenhedlodd fâb ar ei lûn ei hun, self yw hynny, wedi ei lygru â phechod, onid oedd y tâd a'r Mâb in un-wed. Am hynny y dywedir ein bod ni in dwyn nature bechadurus gydâ ni ir bŷd. Fell y mae pob creadur arall in dwyn tueddiad ei rywogaeth gydag ef ir bŷd, in y llewod a'r bleiddiaid bychain y mae 'r un nature reibus, ac sydd in y rhai mawr; felly y mae tueddiad bechadurus ym mhlant dynion pechadurus. Y mae 'r llygredigaeth gwreiddiol hwn in bechod trwm, megis y dengis yr yscrythur in aml. Psal. 51.5. Rhuf. 5.12. In y bummed a'r chweched bennod at y Rhufeniaid, geilw 'r Apostol lygredigaeth gwreiddiol in bechod in dra mynech.

Y pèchod hwn a feddyliodd yr hwn a ddywedodd. Mewn anwiredd i'm lluniwyd, ac mewn pechod y beichiogodd fy fam arnaf. Psal. 51.5. Wedi anffursio delw Duw yn Adda wrth ei godwm ef, aeth efe yn halogedic ym mhob vn o gynneddfau ei enaid, ac o aelodau ei gorph: ac yna y cenhedlodd fâb ar ei lûn ei hun, sef yw hynny, wedi ei lygru â phechod, onid oedd y tâd a'r Mâb yn vn-wedd. Am hynny y dywedir ein bod ni yn dwyn natur bechadurus gydâ ni ir bŷd. Fel y mae pob creadur arall yn dwyn tueddiad ei rywogaeth gydag ef ir bŷd, yn y llewod a'r bleiddiaid bychain y mae 'r vn natur reibus, ac sydd yn y rhai mawr; felly y mae tueddiad bechadurus ym mhlant dynion pechadurus. Y mae 'r llygredigaeth gwreiddiol hwn yn bechod trwm, megis y dengis yr yscrythur yn aml. Psal. 51.5. Rhuf. 5.12. Yn y bummed a'r chweched bennod at y Rhufeniaid, geilw 'r Apostol lygredigaeth gwreiddiol yn bechod yn dra mynech.

Ac ymddengys mor echryslon yw,

1. Wrth ei fod in hâd pob pechod. Terddiff pob math ar bechodau gwneuthurol allan o hwn, megis ac y tyfiff pob math o ŷd a phlanhigion oddiwrth eu hâd eu hun.

1. Wrth ei fod yn hâd pob pechod. Terddiff pob math ar bechodau gwneuthurol allan o hwn, megis ac y tyfiff pob math o ŷd a phlanhigion oddiwrth eu hâd eu hun.

2. Y mae in lygredigaeth oll-hawl, gan halogi din drwyddo, self ym mhob gallu o'i enaid, ac ym mhob rhan o'i gorph: ac o herwydd hynny nid oes burdeb mewn un rhan o hono.

2. Y mae yn lygredigaeth oll-hawl, gan halogi dyn drwyddo, sef ym mhob gallu o'i enaid, ac ym mhob rhan o'i gorph: ac o herwydd hynny nid oes burdeb mewn un rhan o hono.

3. Y mae in anorphwys, ac in ddibaid in tueddu ac in gyrru din i bechodau gwneuthurol: Tyst yw cwynfan yr Apostol: yr wyf in gweled deddf in fy aelodau, in gwrthryfela in erbyn deddf fy meddwl, ac in fy nghaethiwo i ddeddf pechod. Rhuf. 7.23. Ni chai efe lonydd gan y pechod hwn ynddo ei hun, eithr in oeftadol ceisiai wrthryfela in erbyn grâs. Y mae megis ffynnon o fewn dŷn in bwrw allan ddyfroedd chwerw, neu fôr diclon in bwrw allan dom, neu domen ffiaidd, o'r honey cyfyd tarth drewllyd. Y cyfryw ager o drachwantau drygsawr a dardda in oestadol allan o gallon ddrygionus din.

3. Y mae yn anorphwys, ac yn ddibaid yn tueddu ac yn gyrru dyn i bechodau gwneuthurol: Tyst yw cwynfan yr Apostol: yr wyf yn gweled deddf yn fy aelodau, yn gwrthryfela yn erbyn deddf fy meddwl, ac yn fy nghaethiwo i ddeddf pechod. Rhuf. 7.23. Ni chai efe lonydd gan y pechod hwn ynddo ei hun, eithr yn oeftadol ceisiai wrthryfela yn erbyn grâs. Y mae megis ffynnon o fewn dŷn yn bwrw allan ddyfroedd chwerw, neu fôr diclon yn bwrw allan dom, neu domen ffiaidd, o'r hon y cyfyd tarth drewllyd. Y cyfryw ager o drachwantau drygsawr a dardda yn oestadol allan o galon ddrygionus dyn.

4. Y mae efe in llygredigaeth parhaus, erys gydar annuwiol a'r diedifeiriol dross bight. Nid all holl dân uffern mo'i ddifa ef, a'i losci ef allan o honynt. Ac nid yw grâs in ei yrru ef in gwbl allan o'r duwiol in y bywyd hwn. Nid yw 'r rhai a adnewyddir drwy yspryd Duw, wedi eu rhyddhau in berffaith oddiwrtho ef yma. Er lleihau lawyer o'i gryfder ef, Etto y mae gweddill o honaw in aros in y dynion goreu, y rhai sy'n cael prawf o'i allu ef in eu rhwystro hwy ym mhob man, ac ym mhob dyledswydd er duwioled fyddo.

4. Y mae efe yn llygredigaeth parhaus, erys gydar annuwiol a'r diedifeiriol dros byth. Nid all holl dân uffern mo'i ddifa ef, a'i losci ef allan o honynt. Ac nid yw grâs yn ei yrru ef yn gwbl allan o'r duwiol yn y bywyd hwn. Nid yw 'r rhai a adnewyddir drwy yspryd Duw, wedi eu rhyddhau yn berffaith oddiwrtho ef yma. Er lleihau llawer o'i gryfder ef, Etto y mae gweddill o honaw yn aros yn y dynion goreu, y rhai sy'n cael prawf o'i allu ef yn eu rhwystro hwy ym mhob man, ac ym mhob dyledswydd er duwioled fyddo.

Cymmwys. Bydded i bawb o honom dderbyn yr athrawiaeth ynghylch llygredigaeth wreiddiol am wirionedd, ac ymddarostwng o'i blegyd. Rhai a'i gwada, a'r rhan fwyaf b•bl ydynt annheimladwy o honaw ef; and y duwiol a'i cydnebydd, ac a drift alaru o'i herwydd.

Cymmwys. Bydded i bawb o honom dderbyn yr athrawiaeth ynghylch llygredigaeth wreiddiol am wirionedd, ac ymddarostwng o'i blegyd. Rhai a'i gwada, a'r rhan fwyaf b•bl ydynt annheimladwy o honaw ef; ond y duwiol a'i cydnebydd, ac a drist alaru o'i herwydd.

Y mae Dafydd in llefain in chwerwedd ei enaid, weal mewn anwiredd i'm lluniwyd, ac mewn pechod y beichiogodd fy mam arnaf. Psal. 51.5. Wrth yr hyn y mae in cyfaddef ⟨p. 75⟩ei ddyfod ef ir bŷd wedi ei ddiwyno a'i lygru; a geni ffynnon o bechod gydag ef, o'r honey daethau y ffrydiau bruntion o fwrdwr a godineb. In Rhuf. 7.24. Ni gawn yr Apostol in croch-lefain, is truan o ddŷn wyfi; pwy a'm gwared i oddiwrth gorph y farwolaeth hon? self yw hynny, oddiwrth gorph pechod a llygredigaeth, a ddygai efe in ei gylch. cyfaddefodd Job hefyd y llygredigaeth gweiddiol hwn pan ddywedodd, pwy a ddyry beth glân allan o beth aflan? Neb. Job 14.4. Medd ein achubwr, yr hyn a aned o gnawd sydd gnawd. Joan 3.6. Cymerir cnawd in ill cyntaf am rieni naturiol, y rhai ydynt gnawd megis pawb oll: in yr ail lle y cymmerir cnawd am yr hyn sy lygredig. Megis pe dywedasai, pob un a aned o ddŷn sydd gnawdol a llygredic, a chwannog i bob drwg, ac anhydyn i• da.

Y mae Dafydd yn llefain yn chwerwedd ei enaid, wele mewn anwiredd i'm lluniwyd, ac mewn pechod y beichiogodd fy mam arnaf. Psal. 51.5. Wrth yr hyn y mae yn cyfaddef ⟨p. 75⟩ei ddyfod ef ir bŷd wedi ei ddiwyno a'i lygru; a geni ffynnon o bechod gydag ef, o'r hon y daethau y ffrydiau bruntion o fwrdwr a godineb. Yn Rhuf. 7.24. Ni gawn yr Apostol yn croch-lefain, ys truan o ddŷn wyfi; pwy a'm gwared i oddiwrth gorph y farwolaeth hon? sef yw hynny, oddiwrth gorph pechod a llygredigaeth, a ddygai efe yn ei gylch. cyfaddefodd Job hefyd y llygredigaeth gweiddiol hwn pan ddywedodd, pwy a ddyry beth glân allan o beth aflan? Neb. Job 14.4. Medd ein achubwr, yr hyn a aned o gnawd sydd gnawd. Joan 3.6. Cymerir cnawd yn y lle cyntaf am rieni naturiol, y rhai ydynt gnawd megis pawb oll: yn yr ail lle y cymmerir cnawd am yr hyn sy lygredig. Megis pe dywedasai, pob un a aned o ddŷn sydd gnawdol a llygredic, a chwannog i bob drwg, ac anhydyn i• da.

Gan fod cyflwr dynol ryw fell hyn, doethineb fydd i ni edrych in fynech ar ein llygredigaeth gweiddiol er ein cadw ni in isel in ein tŷb ein hun. A pha bryd bynnag yr ymosodom i gystuddio ein heneidiau o flaen Duw, dygwn v pechod ar gôf, ac in ein cyffes cyfaddefwn ef in ostyngedic megis gwreiddin ein holl bechodau eraill.

Gan fod cyflwr dynol ryw fel hyn, doethineb fydd i ni edrych yn fynech ar ein llygredigaeth gweiddiol er ein cadw ni yn isel yn ein tŷb ein hun. A pha bryd bynnag yr ymosodom i gystuddio ein heneidiau o flaen Duw, dygwn v pechod ar gôf, ac yn ein cyffes cyfaddefwn ef yn ostyngedic megis gwreiddin ein holl bechodau eraill.

Ac wrth ystyried fell y mae 'r pechod hwn in daer arnom bob amser i weuthur rhyw anwiredd neu gilidd, doethineb fydd ini ei gadw i lawr fell na reolo ynom ni, drwy ymdrech in oestadol in ei erbyn ef, a'i guro i lawr cyn gynted ac y dirnadom ei fod efe in ymgynhyrfu ynom ni: Gan fined at Dduw drwy weddi am allu in ei erbyn ef, ac ar ryngu bodd iddo roddi ini râs digonol iw wrthwynebu ef.

Ac wrth ystyried fel y mae 'r pechod hwn yn daer arnom bob amser i weuthur rhyw anwiredd neu gilidd, doethineb fydd ini ei gadw i lawr fel na reolo ynom ni, drwy ymdrech yn oestadol yn ei erbyn ef, a'i guro i lawr cyn gynted ac y dirnadom ei fod efe yn ymgynhyrfu ynom ni: Gan fyned at Dduw drwy weddi am allu yn ei erbyn ef, ac ar ryngu bodd iddo roddi ini râs digonol iw wrthwynebu ef.

Amlygaf y pwnc hwn ynghylch llygredigaeth wreiddiol, drwy osod ar lawr ray ysty jaethau i ddiddanu rhai Christanogion, y rhai er eu bod hwy wedi eu hadnewyddu drwy yspryd Duw, etto ydynt in anghyssurus, ac in mined in alarus, gan deimlo gweithrediad llygredigaeth ynddynt.

Amlygaf y pwnc hwn ynghylch llygredigaeth wreiddiol, drwy osod ar lawr rai ysty iaethau i ddiddanu rhai Christanogion, y rhai er eu bod hwy wedi eu hadnewyddu drwy yspryd Duw, etto ydynt yn anghyssurus, ac yn myned yn alarus, gan deimlo gweithrediad llygredigaeth ynddynt.

Yr ystyriaeth gyntaf yw,

Bod golwg a theimlad o lygredigaeth in arwydd gobeithiol o wirionedd grâs. Gall llwch a brychau fod mewn ystafell heb eu canfod in y tywyll, eithr ymddangosant pan dywynno 'r haul i mewn. Yr oedd llygredigaeth in dy gallon di o'r blaen, in dy gyflwr naturiol diadgenedledic, yr oedd meddyliau beilchion trachwantus y pride hynny in heidio in dy gallon di, a thitheu heb ymrando â hwynt: a'r achos o'th fod di in awr in eu dirnad hwy yw grâs Duw: Christ, Haul y Cyfiawnder, a gyfododd ar dy enaid di, gan roddi iti belydr ei oleuni, y rhai a ddatcuddiant iti bob brycheuyn, self dirgel lygredigaeth dy gallon di. Am hynny dylai teimlad o'th lygredigaeth fod cyn belled oddiwrth berry iti ammau gwirionedd gràs ynot, a'th ran in Ghrist, ac y dylai in hytrach gadarnhau dy ffydd ynddo ef.

Bod golwg a theimlad o lygredigaeth yn arwydd gobeithiol o wirionedd grâs. Gall llwch a brychau fod mewn ystafell heb eu canfod yn y tywyll, eithr ymddangosant pan dywynno 'r haul i mewn. Yr oedd llygredigaeth yn dy galon di o'r blaen, yn dy gyflwr naturiol diadgenedledic, yr oedd meddyliau beilchion trachwantus y pryd hynny yn heidio yn dy galon di, a thitheu heb ymrando â hwynt: a'r achos o'th fod di yn awr yn eu dirnad hwy yw grâs Duw: Christ, Haul y Cyfiawnder, a gyfododd ar dy enaid di, gan roddi iti belydr ei oleuni, y rhai a ddatcuddiant iti bob brycheuyn, sef dirgel lygredigaeth dy galon di. Am hynny dylai teimlad o'th lygredigaeth fod cyn belled oddiwrth beri iti ammau gwirionedd gràs ynot, a'th ran yn Ghrist, ac y dylai yn hytrach gadarnhau dy ffydd ynddo ef.

2. Ystyriaeth. Pan weithier grâs in yr enaid, ymgynhyrfa a gweithia llygredigaeth lawyer mwy nag o'r blaen. Math. 2.3. Ni ddarllenwn gyffroi o Jerusalem oll pan anwyd Christ. Felly pan aner Christ mewn enaid bid llygredigaeth in peri blinder, ac in gwrthryfela. Gan fod grâs a llygredigaeth in wrthwynebus iw gilidd, bid ewyllys y nail in chwennych in gross ir llall. Y mae llygredigaeth in rheoli ynghalonnau rhai dynion in ddirwystr. And nid yw grâs in rheoli ynghalon neb yma heb gael ei rwystro ⟨p. 77⟩gan lygredigaeth.

2. Ystyriaeth. Pan weithier grâs yn yr enaid, ymgynhyrfa a gweithia llygredigaeth lawer mwy nag o'r blaen. Math. 2.3. Ni ddarllenwn gyffroi o Jerusalem oll pan anwyd Christ. Felly pan aner Christ mewn enaid bydd llygredigaeth yn peri blinder, ac yn gwrthryfela. Gan fod grâs a llygredigaeth yn wrthwynebus iw gilidd, bydd ewyllys y naill yn chwennych yn groes ir llall. Y mae llygredigaeth yn rheoli ynghalonnau rhai dynion yn ddirwystr. Ond nid yw grâs yn rheoli ynghalon neb yma heb gael ei rwystro ⟨p. 77⟩gan lygredigaeth.

3. Ystyri. Nid yw Duw in gwrthod neb eisiau eu bod hwy in gwbl rid oddiwrth gynwrf llygredigaeth yma, tray byddont in ymegnio i farweiddo eu llygredigaeth fwyfwy, in ol mesur y grâs a'r gallu a dderbyniasant hwy. Nid yw efe in disgwyl ini fod in gwbl ddibechod yma, and bod ini na adawom i lygredigaeth reoli in ein cyrph marwol ni, ac na byddom gaethweision iddo i ufyddhâu iw drachwantau ef. Rhuf. 6.12.

3. Ystyri. Nid yw Duw yn gwrthod neb eisiau eu bod hwy yn gwbl rydd oddiwrth gynwrf llygredigaeth yma, tra y byddont yn ymegnio i farweiddo eu llygredigaeth fwyfwy, yn ol mesur y grâs a'r gallu a dderbyniasant hwy. Nid yw efe yn disgwyl ini fod yn gwbl ddibechod yma, ond bod ini na adawom i lygredigaeth reoli yn ein cyrph marwol ni, ac na byddom gaethweision iddo i ufyddhâu iw drachwantau ef. Rhuf. 6.12.

4. Ystyriaeth. Er bod llygredigaeth in aros ym mhlant Duw, wedi iddynt uno â Christ drwy wir a bywiol ffydd, etto ni chyfrifir ef iddynt iw damnedigaeth. Y mae 'r Apostol in mynegu hyn in eglur. Rhuf. 8.1. Wedi iddo in y bennod o'r blaen osod allan gyflwr y dŷn adgenedledic, o herwydd bod gweddillion llygredigaeth ynddo, y mod nad all ai efe wneuthur y da a fynnai, eithr y drwg nis mynnai; a bod cyfraith in ei aelodau ef, in gwrthryfela in erbyn ei feddwl ef, ac in ei gaethiwo ef i ddedd• pechod. Rhag digalonni neb wrth hyn o achos teimlad o'i lygredigaeth, y mae efe in ebrwydd yninechreu 'r wythfed bennod in dangos, nad oes damnedigae their rhai sydd ynGhrist Jesus, er bod gweddill llygredigaeth in eu blino hwy. Ac y mae efe in dosparthu y rhai sydd ynGhrist, self eu bod hwy in gyfryw ac sydd in r hodio, nid in ol y cnawd and in ol yr yspryd. Er bod ynddynt gnawd, etto nid ydynt dan ei reolaeth ef. Y rhai a waredwyd oddiwrth arglwyddiaeth pechod gan yspryd Christ ydynt ddiangol oddiwrth ddamnedigaeth drwy ei waed ef.

4. Ystyriaeth. Er bod llygredigaeth yn aros ym mhlant Duw, wedi iddynt uno â Christ drwy wir a bywiol ffydd, etto ni chyfrifir ef iddynt iw damnedigaeth. Y mae 'r Apostol yn mynegu hyn yn eglur. Rhuf. 8.1. Wedi iddo yn y bennod o'r blaen osod allan gyflwr y dŷn adgenedledic, o herwydd bod gweddillion llygredigaeth ynddo, y modd nad all ai efe wneuthur y da a fynnai, eithr y drwg nis mynnai; a bod cyfraith yn ei aelodau ef, yn gwrthryfela yn erbyn ei feddwl ef, ac yn ei gaethiwo ef i ddedd• pechod. Rhag digalonni neb wrth hyn o achos teimlad o'i lygredigaeth, y mae efe yn ebrwydd yninechreu 'r wythfed bennod yn dangos, nad oes damnedigae th ir rhai sydd ynGhrist Jesu, er bod gweddill llygredigaeth yn eu blino hwy. Ac y mae efe yn dosparthu y rhai sydd ynGhrist, sef eu bod hwy yn gyfryw ac sydd yn r hodio, nid yn ol y cnawd ond yn ol yr yspryd. Er bod ynddynt gnawd, etto nid ydynt dan ei reolaeth ef. Y rhai a waredwyd oddiwrth arglwyddiaeth pechod gan yspryd Christ ydynt ddiangol oddiwrth ddamnedigaeth drwy ei waed ef.

Er bod ffynnon o bechod ynom di, etto in Ghrist y mae ffynnon wedi ei hagoryd i bechod ac aflendid. Zech. 13.1. A'i waed ef ⟨p. 78⟩a'n glanhâ oddiwrth bob pechod. Am hynny bydded ini drwy ffydd daenellu ein enediau â gwaed Christ, gan dynnu ei haeddedigaethau ef atom ein hunain i'n diddanu. ffydd yw law 'r enaid, a'r enaid drwy ffydd a esyd ei law ym mriwiau Christ, a chwedi cymeryd o'i waed ai taenella ei hun ag ef. Ac megis yr oedd tai 'r Israeliaid, ar ddryssau ac ystlysbyst pa ray yr ydoedd gwaed yr oen pasc wedi ei daenellu, in ddiogel oddiwrth yr Angel a ddinistriai, Exod. 12.23. Felly y mae 'r enaid a daeneller â gwaed Christ in ddiogel oddiwrth allu damnedigol eu llygredigaeth.

Er bod ffynnon o bechod ynom di, etto yn Ghrist y mae ffynnon wedi ei hagoryd i bechod ac aflendid. Zech. 13.1. A'i waed ef ⟨p. 78⟩a'n glanhâ oddiwrth bob pechod. Am hynny bydded ini drwy ffydd daenellu ein enediau â gwaed Christ, gan dynnu ei haeddedigaethau ef attom ein hunain i'n diddanu. ffydd yw llaw 'r enaid, a'r enaid drwy ffydd a esyd ei llaw ym mriwiau Christ, a chwedi cymeryd o'i waed ai taenella ei hun ag ef. Ac megis yr oedd tai 'r Israeliaid, ar ddryssau ac ystlysbyst pa rai yr ydoedd gwaed yr oen pasc wedi ei daenellu, yn ddiogel oddiwrth yr Angel a ddinistriai, Exod. 12.23. Felly y mae 'r enaid a daeneller â gwaed Christ yn ddiogel oddiwrth allu damnedigol eu llygredigaeth.